മുൻ പ്രധാനമന്ത്രി രാജീവ് ഗാന്ധിയുടെ ചരമവാർഷികത്തിൽ ന്യൂഡൽഹിയിലെ വീർഭൂമിയിൽ കോൺഗ്രസ് നേതാക്കൾ ആദരാഞ്ജലി അർപ്പിച്ചു. ഇന്ത്യയിലെ യുവാക്കൾ, സാങ്കേതികവിദ്യ, ആധുനികവത്കരിക്കൽ എന്നിവയ്ക്കായി നിലകൊണ്ട ദീർഘവീക്ഷണമുള്ള നേതാവായി രാജീവ് ഗാന്ധിയെ ചടങ്ങിൽ നേതാക്കൾ അനുസ്മരിച്ചു. ലോക്‌സഭാ പ്രതിപക്ഷ നേതാവ് രാഹുൽ ഗാന്ധി, കോൺഗ്രസ് അധ്യക്ഷൻ മല്ലികാർജുൻ ഖാർഗെ, മുൻ കോൺഗ്രസ് അധ്യക്ഷ സോണിയാ ഗാന്ധി, ലോക്‌സഭ പ്രതിപക്ഷ നേതാവ് രാഹുല്‍ ഗാന്ധി, കോൺഗ്രസ് എം.പി പ്രിയങ്ക ഗാന്ധി എന്നിവർ സ്മാരകത്തിൽ പുഷ്പാർച്ചന നടത്തി. മുതിർന്ന പാർട്ടി നേതാക്കളായ അശോക് ഗെലോട്ട്, പി. ചിദംബരം, മുകുൾ വാസ്നിക് എന്നിവരും നിരവധി പാർട്ടി പ്രവർത്തകരും മുൻ പ്രധാനമന്ത്രിക്ക് ആദരവ് അർപ്പിച്ചു.
ആധുനിക ഇന്ത്യയുടെ അടിത്തറ പാകിയ പരിഷ്കാരങ്ങൾ കൊണ്ടുവന്ന ദീർഘവീക്ഷണമുള്ള നേതാവാണ് രാജീവ് ഗാന്ധിയെന്ന് മല്ലികാർജുൻ ഖാർഗെ വിശേഷിപ്പിച്ചു. വോട്ടിംഗ് പ്രായം 18 വയസ്സായി കുറച്ചുകൊണ്ട് ഇന്ത്യയിലെ യുവാക്കളെ അദ്ദേഹം ശാക്തീകരിച്ചു. പഞ്ചായത്തീരാജ് പരിഷ്കാരങ്ങളിലൂടെ പ്രാദേശിക ജനാധിപത്യത്തെ ശക്തിപ്പെടുത്തുകയും, ടെലികോം-വിവരസാങ്കേതിക വിപ്ലവത്തിന് രാജ്യത്ത് തുടക്കമിടുകയും ചെയ്തു. കമ്പ്യൂട്ടർവത്കരണം പുരോഗമിപ്പിക്കുന്നതിലും, സാർവത്രിക രോഗപ്രതിരോധ കുത്തിവെപ്പ് പരിപാടി (Universal Immunisation Programme) ആരംഭിക്കുന്നതിലും, പ്രധാന സമാധാന കരാറുകൾ ഉറപ്പാക്കുന്നതിലും അദ്ദേഹം വഹിച്ച പങ്ക് ഖാർഗെ എടുത്തുപറഞ്ഞു. ഇന്ത്യയെ 21-ാം നൂറ്റാണ്ടിലേക്ക് നയിക്കാൻ ലക്ഷ്യമിട്ടുള്ള എല്ലാവരെയും ഉൾക്കൊള്ളുന്ന വിദ്യാഭ്യാസ നയം അദ്ദേഹം അവതരിപ്പിച്ചു. രാജീവ് ഗാന്ധിയുടെ പാരമ്പര്യം ആധുനിക ഇന്ത്യയെ രൂപപ്പെടുത്തുന്നത് തുടരുന്നുവെന്നും അത് തലമുറകൾക്ക് പ്രചോദനമാണെന്നും ഖാർഗെ എക്സിൽ (X) കുറിച്ചു.
മുതിർന്ന കോൺഗ്രസ് നേതാവ് ജഗദീഷ് ടൈറ്റ്‌ലർ രാജീവ് ഗാന്ധിയെ അനുസ്മരിച്ച് സംസാരിച്ചു. തന്റെ ജീവിതത്തിൽ കണ്ടിട്ടുള്ളതിൽ വെച്ച് ഏറ്റവും ദയാലുവും മാനുഷിക മൂല്യമുള്ളതുമായ വ്യക്തിയായിരുന്നു അദ്ദേഹമെന്ന് ടൈറ്റ്‌ലർ പറഞ്ഞു. ശാസ്ത്രീയ ചിന്താഗതിയും, കുട്ടികളോട് കരുതലും, യുവാക്കൾക്കായി ദീർഘവീക്ഷണവുമുള്ള ഒരു നേതാവിനെയായിരുന്നു രാജ്യത്തിന് ആവശ്യമെന്ന് അദ്ദേഹം കൂട്ടിച്ചേർത്തു. രാജീവ് ഗാന്ധിയുടെ ഇന്ത്യയെക്കുറിച്ചുള്ള ദീർഘവീക്ഷണം ഇന്നും പ്രസക്തമാണെന്ന് മുതിർന്ന കോൺഗ്രസ് നേതാവ് മണിശങ്കർ അയ്യർ പറഞ്ഞു. വീർഭൂമിയിൽ എഴുതിവെച്ചിരിക്കുന്നത് വീണ്ടും വായിക്കപ്പെടേണ്ടതാണെന്നും, കാരണം ഏതാനും വരികളിൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജീവിതത്തിന്റെ അർത്ഥവും സന്ദേശവും അദ്ദേഹം വിഭാവനം ചെയ്ത ഇന്ത്യയും വ്യക്തമാക്കുന്നുണ്ടെന്നും എന്നാൽ ഇന്ന് ആ സ്വപ്നത്തെ തകർക്കാൻ വലിയ ശ്രമമാണ് നടക്കുന്നതെന്നും അയ്യർ കൂട്ടിച്ചേർത്തു.
ഇന്ത്യയിലെ സാങ്കേതിക പരിവർത്തനത്തിന് വഴിയൊരുക്കിയത് രാജീവ് ഗാന്ധിയാണെന്ന് ഡൽഹി കോൺഗ്രസ് അധ്യക്ഷൻ ദേവേന്ദർ യാദവ് പറഞ്ഞു. തന്റെ പ്രധാനമന്ത്രി പദവിയിൽ രാജ്യത്തിന് പുതിയ ദിശാബോധവും ഊർജ്ജവും നൽകാൻ അദ്ദേഹം പ്രവർത്തിച്ചുവെന്നും കമ്പ്യൂട്ടർ-ഡിജിറ്റൽ വിപ്ലവം കൊണ്ടുവന്ന അത്തരം ഒരു നേതാവിൽ നിന്ന് നമുക്ക് ഒരുപാട് പഠിക്കാനുണ്ടെന്നും അദ്ദേഹം ഓർമ്മിപ്പിച്ചു. രാജ്യത്തെ യുവാക്കളിൽ രാജീവ് ഗാന്ധിക്കുണ്ടായിരുന്ന ശ്രദ്ധയെ മുൻ ഹരിയാന മുഖ്യമന്ത്രി ഭൂപീന്ദർ സിംഗ് ഹൂഡയും അനുസ്മരിച്ചു. രാജ്യത്തുടനീളവും ലോകമെമ്പാടും രാജീവ് ഗാന്ധി നമുക്കായി മാറ്റിവെച്ച പ്രത്യയശാസ്ത്രവും ദീർഘവീക്ഷണവും മുന്നോട്ട് കൊണ്ടുപോകുകയാണെന്ന് കോൺഗ്രസ് നേതാവ് ശ്രീനിവാസ് ബി.വി. പറഞ്ഞു.
1984 ഒക്ടോബറിൽ അന്നത്തെ പ്രധാനമന്ത്രിയായിരുന്ന അമ്മ ഇന്ദിരാ ഗാന്ധിയുടെ വധത്തെത്തുടർന്നാണ് രാജീവ് ഗാന്ധി പ്രധാനമന്ത്രിയാകുന്നത്. തന്റെ 40-ാം വയസ്സിൽ ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും പ്രായം കുറഞ്ഞ പ്രധാനമന്ത്രിയായ അദ്ദേഹം 1989 ഡിസംബർ വരെ രാജ്യം ഭരിച്ചു. 1944 ഓഗസ്റ്റ് 20-ന് ജനിച്ച രാജീവ് ഗാന്ധി, 1991 മേയ് 21-ന് തമിഴ്‌നാട്ടിലെ ശ്രീപെരുമ്പത്തൂരിൽ നടന്ന തെരഞ്ഞെടുപ്പ് റാലിക്കിടെ എൽ.ടി.ടി.ഇ (LTTE) നടത്തിയ ചാവേർ ബോംബാക്രമണത്തിലാണ് വധിക്കപ്പെട്ടത്.
