ന്യൂഡൽഹി: യമുനാ നദി ശുചീകരിക്കുന്നതിനായി കോടിക്കണക്കിന് രൂപ ചെലവഴിച്ചിട്ടും നദിയിലെ മലിനീകരണം വർധിച്ചുവരികയാണെന്ന് സുപ്രീം കോടതി നിരീക്ഷിച്ചു. നദീതീരത്തുള്ള നഗരഭരണ സംവിധാനങ്ങളുടെ സമ്പൂർണ്ണ പരാജയമാണ് ഇത് വ്യക്തമാക്കുന്നതെന്ന് കോടതി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.
ജസ്റ്റിസ് മനോജ് മിശ്ര, ജസ്റ്റിസ് മൻമോഹൻ എന്നിവരടങ്ങിയ ബെഞ്ചിന്റേതാണ് ഈ രൂക്ഷവിമർശനം. നദീതീരത്തുള്ള പട്ടണങ്ങൾ, നഗരങ്ങൾ, ഗ്രാമങ്ങൾ എന്നിവിടങ്ങളിലെ ഭരണകൂടങ്ങളുടെ പോരായ്മകളാണ് നദിയുടെ ഇന്നത്തെ ശോചനീയാവസ്ഥയ്ക്കും, യമുനയിലേക്ക് മലിനജലം ഒഴുക്കുന്ന 520 ഓടകൾക്കും കാരണമെന്ന് കോടതി വ്യക്തമാക്കി. വൻതുക ചെലവഴിച്ചിട്ടും ശുചീകരണം ഫലപ്രദമാകാത്തതിന് പിന്നിലും ഈ വീഴ്ചയാണെന്ന് ബെഞ്ച് കൂട്ടിച്ചേർത്തു.
വിവിധ സംസ്ഥാനങ്ങൾ, കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശങ്ങൾ, ജില്ലകൾ എന്നിവയുടെ അതിർത്തികളിലും നദി പ്രവേശിക്കുന്നതും പുറത്തേക്ക് ഒഴുകുന്നതുമായ ഭാഗങ്ങളിലും ജലത്തിന്റെ ഗുണനിലവാരം പരിശോധിക്കാൻ കേന്ദ്ര മലിനീകരണ നിയന്ത്രണ ബോർഡിനോട് (CPCB) കോടതി നിർദേശിച്ചു. കൂടാതെ, പ്രധാന ഓടകൾ നദിയിൽ വന്നുചേരുന്ന ഇടങ്ങളിലും കൃത്യമായ നിരീക്ഷണം നടത്തണം.
ഒരു സംസ്ഥാനത്തിന്റെയോ ജില്ലയുടെയോ പരിധിയിലൂടെ കടന്നുപോകുമ്പോൾ ജലത്തിന്റെ ഗുണനിലവാരം മോശമായാൽ, ബന്ധപ്പെട്ട അധികാരികൾ അതിന് ഉത്തരവാദികളായിരിക്കുമെന്നും അവർക്കെതിരെ പിഴ ചുമത്തുമെന്നും കോടതി മുന്നറിയിപ്പ് നൽകി. മലിനീകരണം ഉണ്ടാക്കുന്നവരിൽ നിന്നും കൃത്യവിലോപം കാണിക്കുന്ന ഉദ്യോഗസ്ഥരിൽ നിന്നും നഷ്ടപരിഹാരം ഈടാക്കുന്നതിനുള്ള പ്രത്യേക ഫോർമുല തയ്യാറാക്കാൻ CPCB-യോട് ആവശ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. അന്വേഷണത്തിന് ശേഷം സംസ്ഥാനങ്ങൾക്കും കേന്ദ്രഭരണ പ്രദേശങ്ങൾക്കും ഇത്തരക്കാരിൽ നിന്ന് പിഴ ഈടാക്കാവുന്നതാണ്.
നദി ശുദ്ധീകരിക്കാൻ കൂടുതൽ മലിനജല സംസ്കരണ പ്ലാന്റുകൾ (STP) സ്ഥാപിക്കുന്നതുകൊണ്ട് മാത്രം കാര്യമില്ലെന്നും, വ്യാവസായിക മലിനീകരണവും മലിനജലവും അവ ഉത്ഭവിക്കുന്നിടത്തുവെച്ചുതന്നെ തടയണമെന്നും കോടതി വ്യക്തമാക്കി. ഡൽഹിയിലെ 'സോൺ O'-യിലുള്ള 35 ജലാശയങ്ങളിലും തണ്ണീർത്തടങ്ങളിലും കൈയേറ്റങ്ങളില്ലെന്ന് 'യമുന ആക്ഷൻ പ്ലാൻ' അവകാശപ്പെടുമ്പോൾ, ഇവയെല്ലാം കൈയേറ്റപ്പെട്ടവയാണെന്ന് ഡൽഹി സർക്കാരിന്റെ തന്നെ മറ്റൊരു രേഖയിലുള്ള വൈരുധ്യവും കോടതി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. ഇതിനുപുറമെ, ഡൽഹിയിലുള്ള 37 മലിനജല സംസ്കരണ പ്ലാന്റുകളിൽ ഒന്നുപോലും നിശ്ചിത മാനദണ്ഡങ്ങൾ പൂർണ്ണമായി പാലിക്കുന്നില്ലെന്നും സുപ്രീം കോടതി വിമർശിച്ചു.
യമുന മലിനീകരണം: കോടികൾ ഒഴുക്കിയിട്ടും ഫലമില്ലെന്ന് സുപ്രീം കോടതി; ഉദ്യോഗസ്ഥർക്കെതിരെ കർശന നടപടിക്ക് നിർദേശം